VARSI báo cáo Thủ tướng Chính phủ những vướng mắc trong xây dựng công trình hạ tầng giao thông

12/07/2022

Ngày 11/7/2022, Hiệp hội các Nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam (VARSI) gửi Văn bản số 24/2022/VARSI báo cáo Thủ tướng Chính phủ về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình xây dựng các công trình hạ tầng giao thông.

Xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại là 1 trong 3 đột phá chiến lược được xác định tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng. Hiện nay, Dự án cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2017 - 2020 đang được đồng loạt triển khai thi công. Cùng với đó, nhiều dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia sẽ được triển khai trong giai đoạn 2021 - 2025 như cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021 - 2025, cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng, cao tốc Nha Trang - Buôn Ma Thuột, Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thi công, các doanh nghiệp xây dựng hạ tầng giao thông còn gặp nhiều khó khăn gây ảnh hưởng đến tiến độ, chất lượng của các dự ángây thiệt hại cho các doanh nghiệp xây dựng hạ tầng giao thông.

Biến động giá vật liệu xây dựng

Cụ thể, Văn bản số 24/2022/VARSI đã nêu, tại các gói thầu thuộc các dự án cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 1 được đầu tư theo hình thức đầu tư công, hợp đồng giữa nhà thầu với Bộ Giao thông vận tải có quy định việc điều chỉnh giá. Tuy nhiên, việc công bố chỉ số giá của các địa phương chưa kịp thời, chưa sát với thực tế giá thị trường, chưa có chỉ số giá phù hợp với đặc tính của đường cao tốc và các công trình đặc thù như hầm đường bộ, gây nhiều khó khăn cho các nhà thầu thi công, thậm chí nhiều nhà thầu thua lỗ nhưng vẫn phải làm do tuân thủ hợp đồng đã ký.

Dự án Cầu Mỹ Thuận 2 đang trong quá trình thi công nhưng thời gian qua gặp khó do giá vật liệu xây dựng tăng cao (Ảnh: Báo Tuổi trẻ)

Bên cạnh đó, một số địa phương cũng đang triển khai các dự án lớn, chủ đầu tư và nhà thầu thi công ký hợp đồng theo đơn giá cố định, theo quy định thì không được điều chỉnh giá, như vậy sẽ gây ra tình trạng nếu nhà thầu tiếp tục thi công thì lỗ nặng, còn không thì thi công cầm chừng làm chậm tiến độ, ảnh hưởng tới việc đưa công trình vào khai thác sử dụng, giảm hiệu quả đầu tư dự án.

Các doanh nghiệp kỳ vọng thông qua các dự án trọng điểm sẽ nâng tầm phát triển của các doanh nghiệp trong nước, nhưng với bối cảnh này các doanh nghiệp sẽ ngày càng khó khăn.”, PGS. TS. Trần Chủng khẳng định.

Hệ thống định mức thiếu cập nhật

Về công tác lập định mức, hệ thống định mức thiếu cập nhật theo công nghệ mới, thiếu các hệ số an toàn, thiếu định mức công tác bảo dưỡng bảo trì đà giáo, thiết bị, dẫn đến khi thi công, nhà thầu, tự bỏ các chi phí để bảo dưỡng, sửa chữa thiết bị.

Cùng với đó, theo VARSI, trên cơ sở định mức QLDA được Bộ Xây dựng ban hành, chi phí quản lý dự án thấp, đặc biệt là các dự án có quy mô lớn, kéo dài hoặc liên quan đến nhiều địa phương. Hiện nay, chi phí quản lý dự án thường phải huy động nguồn vốn gấp 2 đến 4 lần so với định mức.

Tương tự, công tác tư vấn giám sát, chi phí tư vấn giám sát được xác định theo định mức được Bộ Xây dựng ban hành là rất thấp. Để có thể lập hồ sơ mời thầu thực hiện giám sát, chi phí tư vấn tăng gấp 2-3 lần so với con số được xác định theo định mức.

VARSI kiến nghị Chính phủ yêu cầu các tỉnh công bố kịp thời giá vật liệu xây dựng, chỉ số giá xây dựng theo tháng, phù hợp giá cả thực tế của thị trường nơi xây dựng công trình làm cơ sở cho chủ đầu tư, nhà thầu điều chỉnh giá hợp đồng. Đồng thời, VARSI đề nghị cho phép chủ đầu tư, nhà thầu phối hợp với các đơn vị tư vấn chuyên ngành để xây dựng chỉ số giá riêng cho các dự án đặc thù như cao tốc Bắc - Nam.

Ngoài ra, văn bản của VARSI đã nêu ra những khó khăn, vướng mắc khác trong quá trình xây dựng các công trình giao thông đường bộ về đơn giá nhân công và ca máy, công tác quản lý hợp đồng xây dựng, công tác giải phóng mặt bằng, về thiết kế, quy hoạch bãi thải, mỏ vật liệu và các công trình phụ trợ (trạm nghiền, trạm trộn, kho vật liệu nổ công nghiệp). Đồng thời, VARSI kiến nghị Thủ tướng Chính phủ các giải pháp nhằm khắc phục để tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai các dự án trọng điểm quốc gia trong giai đoạn 2021 – 2025.

Tuấn Khang